Eliza-Estatu sistema mistoa sortuko da, biktimen parte hartzearekin, bide judiziala ezinezkoa den kasuetarako. Elizak hartuko du kalte ordainen ardura.
Madrilen, 2026ko urtarrilaren 8an.- Gobernuak eta Eliza katolikoak akordioa lortu dute Elizan izandako sexu abusuen biktimak osorik erreparatzeko, bide judiziala ezinezkoa den kasuetan, gertakariak preskribatu edo egileak hil egin direlako. Hori dela eta, Eliza-Estatu sistema mistoa sortuko da, biktimen parte hartzearekin eta kalte ordain ekonomikoekin edo bestelakoekin, Elizaren kontura. Herriaren Defendatzailea arduratuko da errekonozimendu eta kalte ordain proposamenak egiteaz.
Akordioa ostegun honetan sinatu dute Felix Bolaños Presidentetza, Justizia eta Gorteekiko Harremanetarako ministroak, Luis Argüello Espainiako Gotzainen Biltzarreko presidenteak eta Jesus Diaz Sariego Confer Espainiako Erlijioen Biltzarreko presidenteak, Parcent Jauregian, Ministerioaren egoitzan.
"Hainbat hamarkadatako isilunearen eta estalketaren ostean, harresi batekin topo egin ostean, gaur esan dezakegu Espainiako demokraziak abusuen biktimekin konplitu duela", azpimarratu du ministroak.
Hilabeteko epean lankidetza hitzarmen bat sinatuko da Espainiako Apezpiku Konferentziaren, Confer-en, Herriaren Defendatzailearen eta Ministerioaren artean, eta gaur adostutako baldintzak formalizatuko dira.
Kalte ordain mekanismo berriaren arabera, prozesua biktimak hasi beharko du Presidentetza, Justizia eta Gorteekiko Harremanetarako Ministerioaren izapidetze unitate baten aurrean, zeinak funtzionatzeko behar dituen bitarteko eta baliabideak izango dituen. Eskaerak jasotzeaz, alderdien arteko komunikazioaz edo proposamenak jakinarazteaz arduratuko da.
Adostasunik ez badago, Herriaren Defendatzaileak erabakiko du
Unitate horrek Herriaren Defendatzailearen Biktimen Unitateari (UVDP) helaraziko dio kasua, eta eskaera bakoitzaren berrikuspen indibidualizatua egingo du, eta, ondoren, ebazpen proposamena egingo du, eta, hala badagokio, kalte ordainaren proposamena egingo du –sinbolikoa, errestauratiboa, espirituala eta/edo ekonomikoa–, biktimak eskatutakoa kontuan hartuta.
Proposamena Abusuen Biktimei Kalte Ordain Integralerako Planean (CPRIVA) aurreikusitako Elizaren aholku batzordeari helaraziko zaio, eta horrek ebaluatu eta txosten bat egingo du. Aldeen adostasuna badago (CPRIVA eta biktimaren artekoa), proposamena behin betikoa izango da. Alderdietako bat proposamenarekin ados ez badago, Batzorde Mistoa deituko da, betiere biktimen elkarteen parte hartzearekin, eta aho batezko akordioa lortzeko eztabaidatuko du. Desadostasunak irauten badu, Herriaren Defendatzailearen Biktimen Unitateari dagokio behin betiko ebazpena hartzea.
Urtebete, beste urtebetez luza daitekeena, konponketa eskatzeko
Biktimek urtebete izango dute, beste urtebetez luza daitekeena, kalte ordainen eskaerak aurkezteko. Epe hori hitzarmena sinatzen denetik hasiko da zenbatzen. Gainera, Biktimei aitortzen zaizkien kalte ordainen zerga salbuespenak aplikatzeko beharrezkoak diren aldaketak sustatuko ditu Ministerioak.
Lortutako akordioaren arabera, Eliza katolikoak epe barruan bete beharko ditu kalte ordainezko neurriak. Elizbarrutiak egiten ez badu, erantzukizuna duen institutu edo erakunde erlijiosoak, Espainiako Apezpiku Konferentziak eta Conferrek horiek betetzen direla bermatuko dute.
Biktimen elkarteei aitortza
Ministroak eskerrak eman dizkie biktimen elkarteei eta biktimei, kalte ordain justua lortzeko hainbat hamarkadatan egindako borroka nekaezinagatik.
2024ko apirilean, Eliza katolikoan sexu abusuei buruzko Herriaren Defendatzailearen Txostena ezartzeko Plana onartu zuen Gobernuak. Ordutik, Elizarekin lan egin eta negoziatu da bide judizialera dagoeneko jotzerik ez duten biktimentzako kalte ordain sistema bat sortzeko. Akordio honekin, Herriaren Defendatzailearen gomendioak betetzen dira, bai eta Gobernuak biktimekiko duen aitortza- eta erreparazio-konpromisoa ere.
